sluiten

Leefcirkels: veel meer dan alleen techniek

Sanne Schepens | 28 maart 2019

Wat is nodig voor de implementatie van leefcirkels

Leefcirkels zijn een mooie technische ontwikkeling om bewoners meer bewegingsvrijheid te geven. Maar er ligt ook een enorme valkuil op de loer: het alleen technisch implementeren transformeert deze mooie oplossing tot een drama in de praktijk. In deze blog neem ik je graag mee wat er mis kan gaan en hoe je dit kunt voorkomen.

Wat zijn leefcirkels

Veel dementerende bewoners van zorginstellingen wonen op een gesloten afdeling. Om deze bewoners meer bewegingsvrijheid te geven, schakelen steeds meer zorginstellingen over op leefcirkels. Per bewoner wordt vastgesteld hoe de bewoner functioneert en wat de mogelijkheden zijn. Zo wordt bepaald wat iemands leefcirkel is: voor de ene persoon alleen een afdeling, voor een andere persoon bijvoorbeeld het hele huis en de tuin. In mijn eerdere blog licht ik de technische mogelijkheden van leefcirkels toe.

Het vergroten van de leefwereld

De grootste meerwaarde van de inzet van leefcirkels ligt uiteraard in het vergroten van de leefwereld van de bewoners. Hierbij wil ik de koppeling maken met de nieuwe Wet Zorg en Dwang  die ingaat per 2020. Het uitgangspunt van deze wet is de inzet van vrijwillige zorg, dus zorg waar de bewoner en zijn naasten mee instemmen. Onvrijwillige zorg moet zoveel mogelijk worden vermeden. Alleen weloverwogen en na een uitgebreid analyseproces kan dit ingezet worden. Dus niet meer standaard bij een bepaald ZorgZwaarte Pakket (ZZP) of aandoening. Ook kan het zijn dat de mogelijkheden van de bewoner veranderen, wat gevolgen heeft voor de veilige bewegingsvrijheid. Leefcirkels hebben de mogelijkheid om flexibel mee te bewegen in de mogelijkheden van de bewoner  liggen hierdoor precies in lijn met de Wet Zorg en Dwang.

Leefcirkels in de praktijk

In de praktijk merk ik dat de implementatie van zorgdomoticatoepassingen wordt opgepakt door de afdeling vastgoed, facilitair of ICT. De technische medewerkers benadert een implementatie vaak puur technisch: leefcirkels worden technisch geïnstalleerd en gecontroleerd of ze werken. Een zorgmedewerker ziet een implementatie vaak procesmatig. De leefcirkels moeten geïmplementeerd worden in de werkprocessen en opgenomen worden in de standaard dienstverlening vanuit alle medewerkers. Let er daarom altijd op of je elkaar goed begrijpt en ben niet bang om een mogelijk ‘domme’ vraag te stellen ter controle!

Implementatie gaat verder dan techniek

Maar waar moet je allemaal aan denken naast het technisch implementeren van de leefcirkels. Ik neem je graag mee in de vraagstukken die ik in de praktijk tegen ben gekomen:

  • Hoe weet je welke bewoner je wel en geen vrijheid kunt geven? En hoe weet je hoeveel vrijheid je de bewoner kunt geven?
  • Wat leg je vast over het evalueren van de grote van de leefcirkel per bewoner? En hoe wordt dit geborgd in de werkprocessen?
  • Hoe ziet het proces eruit om de leefcirkels daadwerkelijk in te zetten? Dus wie moet meegenomen worden in de beslissing? Wie moet toestemming geven? Waar moet dit gerapporteerd worden?
  • Hoe worden de bewoners en naasten betrokken en geïnformeerd over de inzet van leefcirkels? In de praktijk zijn naasten hier niet per definitie positief over.
  • Wanneer moet er een alarm komen? Bij wie komt dit binnen? Wanneer moet je reageren? Wat kun je dan doen?
  • Hoe is de bezetting op de afdeling, zodat de medewerker de vrijheid heeft om een bewoner terug te halen?
  • Wat doe je als medewerker als de bewoner voor een dichte deur staat of juist de veilige zone heeft verlaten? Trek je iemand mee of heb je een andere manier geleerd om een bewoner weer naar de afdeling of binnen het gebouw te krijgen?
  • Tot hoeverre reiken je verantwoordelijkheden als medewerker betreffende de veiligheid van de bewoner als deze bewoner opeens door het pand mag lopen of ook naar buiten mag?
  • Hoe wordt proactief en reactief gecommuniceerd over de inzet van leefcirkels? Wat gebeurt er als er iemand buiten de afdeling een ongeluk krijgt en zichzelf of anderen verwond?

Hoe heb ik dit aangepakt

Naast de begeleiding van de technische implementatie adviseer ik zorgorganisaties in de zorginhoudelijke implementatie. Ik deed dit in workshops waarin ik de zorgmedewerkers, teamleider en manager meeneem in alle bovenstaande aandachtspunten. Om dit vraagstuk echt eigen te maken, is het belangrijk dat de zorgorganisatie hier gezamenlijk over nadenkt en leefcirkels met dezelfde uitgangspunten invoert. Dan worden de leefcirkels echt een succes, voor zorgpersoneel en vooral voor bewoners!

contact

Wilt u meer weten over zorgdomotica of onze werkzaamheden voor de zorg? Neem dan contact op met:
Sanne Schepens
e-mail: sanne.schepens@dwa.nl
telefoon: 06 – 116 899 15

Sanne Schepens

onze vestigingen
Gouda

Bezoekadres
Harderwijkweg 7
2803 PW GOUDA

Routebeschrijving

Postadres
Postbus 2073
2800 BE GOUDA

Veenendaal

Bezoekadres
Lunet 7
3905 NW Veenendaal

Routebeschrijving

Postadres
Postbus 140
6710 BC Ede

Rijssen

Bezoekadres
Hogepad 85
7462 TB Rijssen

Routebeschrijving

Postadres
Postbus 136
7460 AC Rijssen


contact

telefoon: 088 - 163 53 00
e-mail: dwa@dwa.nl